भोर तालुक्यातील काकड आरतीचा मधुर स्वर, विठ्ठल भजनाने सजले पहाटचे वातावरण

पुण्याच्या भोर तालुक्यातील ग्रामीण भागातील अनेक गावांमध्ये प्रत्येक सकाळी काकड आरती व विठ्ठल नामाच्या भजनांचे आयोजन होते. मृदंगाच्या निनादाने सुरू होणारी ही आरती, पहाटेच्या ४:३० वाजल्यापासून सकाळी ७ वाजेपर्यंत चालते आणि वातावरण आनंदमय व भक्तीमय बनवते.

ही परंपरा कोजागरी पौर्णिमेपासून त्रिपुरारी पौर्णिमेपर्यंत, म्हणजेच महिनाभर चालते. प्रत्येक दिवस या वेळेत गावातील पुरुष, महिला व लहान मुलं एकत्रितपणे भजन आरतीमध्ये सहभागी होतात, ज्यामुळे सामाजिक बंधन अधिक दृढ होते.

आरतीमध्ये मंगलाचरण, अभंग, भूपाळ्याचे अभंग, पूजेची ओळ, सातवी मालिका, वासुदेव, आंधाळा पांगुळ, मुका, बहिरा, गौळणी, गणपती, भैरवनाथ व विठ्ठल यांची आरती व गीते गायली जातात. कृष्णाच्या लीला वर्णन करणारी गीतेही या कार्यक्रमाचा भाग असतात.

या कार्यक्रमामुळे पांडुरंगाला जागविण्याचा उद्देश साधला जातो आणि ग्रामीण भागातील मंदिरांमध्ये पहाटेचा आल्हाददायक आवाज आजही अनेक वर्षांपासून चालू आहे.